Blog

Αλλαγή σκυτάλης αναμένεται στη Γενική Γραμματεία Στρατηγικού Σχεδιασμού του Υπουργείου Υγείας, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, ο Άρης Αγγελής αποχωρεί από τη θέση του Γενικού Γραμματέα και τη θέση του πρόκειται να αναλάβει η νομικός Δάφνη Νικολάου.

Η εξέλιξη παρουσιάζεται ως ενεργοποίηση παραίτησης που είχε υποβληθεί πριν από περίπου έξι μήνες από τον κ. Αγγελή. Η νέα τοποθέτηση αναμένεται να σηματοδοτήσει αναπροσαρμογή ρόλων σε έναν από τους πιο κρίσιμους διοικητικούς βραχίονες του Υπουργείου Υγείας, σε μια περίοδο κατά την οποία η πολιτική υγείας καλείται να κινηθεί ταυτόχρονα σε πολλά μέτωπα: φαρμακευτική πολιτική, αξιολόγηση τεχνολογιών υγείας, πρόληψη, μεταρρυθμίσεις και παρακολούθηση της εφαρμογής τους.

Η Γενική Γραμματεία Στρατηγικού Σχεδιασμού δεν αποτελεί μια τυπική διοικητική θέση. Βρίσκεται στον πυρήνα του σχεδιασμού πολιτικών που επηρεάζουν την πρόσβαση των ασθενών σε θεραπείες, τη βιωσιμότητα της φαρμακευτικής δαπάνης, την αξιοποίηση νέων τεχνολογιών και τον τρόπο με τον οποίο το Υπουργείο Υγείας μετατρέπει τις μεταρρυθμίσεις από πολιτικές εξαγγελίες σε εφαρμόσιμα εργαλεία.

Ποιος είναι ο ρόλος της Γενικής Γραμματείας Στρατηγικού Σχεδιασμού

Η Γενική Γραμματεία Στρατηγικού Σχεδιασμού έχει κεντρικό ρόλο στον συντονισμό βασικών μεταρρυθμίσεων στον χώρο της υγείας. Στις αρμοδιότητές της εντάσσονται ζητήματα που αφορούν τη φαρμακευτική πολιτική, την αξιολόγηση τεχνολογιών υγείας, τη διαμόρφωση πολιτικών πρόληψης και την παρακολούθηση της υλοποίησης μεταρρυθμιστικών παρεμβάσεων.

Αυτό σημαίνει ότι η αλλαγή προσώπου στην κορυφή της δεν είναι απλή εσωτερική μετακίνηση. Επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο θα συντονιστούν οι επόμενες φάσεις σε ευαίσθητα πεδία πολιτικής, όπως η πρόσβαση στα καινοτόμα φάρμακα, η αξιολόγηση της κλινικής προστιθέμενης αξίας νέων θεραπειών, η σύνδεση αξιολόγησης και αποζημίωσης, αλλά και η συνολικότερη προσπάθεια εξορθολογισμού της δημόσιας δαπάνης.

Στο σημερινό περιβάλλον, ο στρατηγικός σχεδιασμός στην υγεία δεν μπορεί να είναι αποσπασματικός. Χρειάζεται διασύνδεση δεδομένων, οικονομική αξιολόγηση, θεσμική συνέχεια και δυνατότητα γρήγορης προσαρμογής σε ευρωπαϊκές αλλαγές. Γι’ αυτό και η Γενική Γραμματεία αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο όπου η Ελλάδα πρέπει να εναρμονιστεί με το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο για το HTA.

Η Δάφνη Νικολάου στο προσκήνιο

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, τη θέση του Γενικού Γραμματέα Στρατηγικού Σχεδιασμού αναμένεται να αναλάβει η νομικός Δάφνη Νικολάου. Η επιλογή νομικού προσώπου για μια θέση με ισχυρό θεσμικό και μεταρρυθμιστικό αποτύπωμα έχει τη δική της σημασία, καθώς η επόμενη περίοδος θα απαιτήσει κανονιστική προσαρμογή, θεσμική οργάνωση και διαχείριση σύνθετων διαδικασιών.

Η Γενική Γραμματεία θα κληθεί να κινηθεί σε πεδίο όπου η τεχνική γνώση της υγείας διασταυρώνεται με το δίκαιο, την οικονομική αξιολόγηση, τη διοίκηση και τις ευρωπαϊκές υποχρεώσεις. Η μετάβαση στο νέο ευρωπαϊκό HTA δημιουργεί ανάγκη για καθαρές διαδικασίες, σαφείς αρμοδιότητες και λειτουργικούς μηχανισμούς που θα μπορούν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις των κοινών κλινικών αξιολογήσεων.

Η αναμενόμενη τοποθέτηση της κ. Νικολάου, επομένως, αποκτά πολιτικό και διοικητικό ενδιαφέρον όχι μόνο λόγω της αλλαγής προσώπου, αλλά και λόγω του χρόνου στον οποίο γίνεται. Το Υπουργείο Υγείας βρίσκεται μπροστά σε σημαντικές αποφάσεις για το πώς θα οργανωθούν οι δομές που σχετίζονται με την αξιολόγηση, την πρόσβαση και την αποζημίωση των νέων τεχνολογιών.

Ο Άρης Αγγελής και το επόμενο βήμα στο HTA

Οι ίδιες πληροφορίες θέλουν τον Άρη Αγγελή να αναλαμβάνει ρόλο επικεφαλής στην αξιολόγηση τεχνολογιών υγείας, σε μια περίοδο κατά την οποία ο μηχανισμός HTA σχεδιάζεται να αναβαθμιστεί σταδιακά σε φορέα. Αν αυτό επιβεβαιωθεί, η αποχώρησή του από τη Γενική Γραμματεία δεν θα σηματοδοτεί έξοδο από το πεδίο πολιτικής υγείας, αλλά μετακίνηση σε πιο εξειδικευμένο ρόλο.

Ο κ. Αγγελής διαθέτει ακαδημαϊκό και τεχνοκρατικό υπόβαθρο στα οικονομικά της υγείας και στην πολιτική φαρμάκου, στοιχεία που συνδέονται άμεσα με το HTA. Η πιθανή ανάληψη ρόλου στην αξιολόγηση τεχνολογιών υγείας θα έφερνε στο επίκεντρο μια κρίσιμη μεταρρύθμιση: τη θεσμική ενδυνάμωση ενός μηχανισμού που μέχρι σήμερα λειτουργεί κυρίως μέσα από επιτροπές και διαδικασίες οι οποίες συχνά δέχονται πίεση από καθυστερήσεις, φόρτο εργασίας και ανάγκη μεγαλύτερης προβλεψιμότητας.

Η Ελλάδα έχει ανάγκη από έναν HTA μηχανισμό που δεν θα λειτουργεί απλώς ως στάδιο πριν από την αποζημίωση, αλλά ως οργανωμένο εργαλείο τεκμηριωμένης πολιτικής. Αυτό σημαίνει αξιολόγηση της κλινικής αξίας, της συγκριτικής αποτελεσματικότητας, του δημοσιονομικού αντίκτυπου και της προστιθέμενης αξίας νέων φαρμάκων και τεχνολογιών για το σύστημα και τους ασθενείς.

Η απομάκρυνση από την Επιτροπή HTA και η αναδιάταξη ρόλων

Στο ίδιο πλαίσιο, πληροφορίες αναφέρουν ότι ο κ. Αγγελής αναμένεται να αντικαταστήσει την επικεφαλής της Επιτροπής HTA, Φλώρα Μπακοπούλου, η οποία απομακρύνεται από τη θέση. Πρόκειται για εξέλιξη με ιδιαίτερο βάρος, καθώς η Επιτροπή HTA έχει κομβικό ρόλο στη διαδικασία αξιολόγησης φαρμάκων και στην πορεία προς την αποζημίωση.

Η αλλαγή αυτή, εφόσον επισημοποιηθεί, θα δείξει ότι το Υπουργείο Υγείας δεν προχωρά απλώς σε αλλαγές προσώπων, αλλά σε συνολικότερη αναδιάταξη των δομών αξιολόγησης. Το ερώτημα είναι αν αυτή η αναδιάταξη θα οδηγήσει σε ταχύτερες, πιο διαφανείς και πιο προβλέψιμες διαδικασίες ή αν θα περιοριστεί σε διοικητικές μετακινήσεις χωρίς ουσιαστική αλλαγή στην καθημερινή λειτουργία.

Το HTA βρίσκεται στο κέντρο μιας δύσκολης ισορροπίας. Από τη μία, οι ασθενείς ζητούν ταχύτερη πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες. Από την άλλη, το σύστημα υγείας πρέπει να διασφαλίζει ότι οι αποφάσεις αποζημίωσης στηρίζονται σε τεκμηρίωση, συγκριτική αξία και βιωσιμότητα. Η ποιότητα του μηχανισμού HTA κρίνει σε μεγάλο βαθμό αυτή την ισορροπία.

Το ευρωπαϊκό πλαίσιο που αλλάζει τους κανόνες

Η αλλαγή στη Γενική Γραμματεία Στρατηγικού Σχεδιασμού συνδέεται με μια ευρύτερη ευρωπαϊκή μεταβολή. Η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζει σταδιακά νέο πλαίσιο για την αξιολόγηση τεχνολογιών υγείας, με κοινές κλινικές αξιολογήσεις για νέα φάρμακα και ιατροτεχνολογικά προϊόντα. Η λογική του νέου πλαισίου είναι να περιοριστεί η επανάληψη αξιολογήσεων από χώρα σε χώρα και να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ των κρατών-μελών.

Για την Ελλάδα, αυτή η αλλαγή δημιουργεί ευκαιρίες αλλά και υποχρεώσεις. Από τη μία πλευρά, οι κοινές ευρωπαϊκές αξιολογήσεις μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση της γραφειοκρατίας και να προσφέρουν πιο ισχυρή επιστημονική βάση για τις εθνικές αποφάσεις. Από την άλλη, η χώρα πρέπει να διαθέτει οργανωμένο εθνικό μηχανισμό που θα μπορεί να αξιοποιεί τις ευρωπαϊκές αξιολογήσεις και να τις μεταφράζει σε αποφάσεις αποζημίωσης, πρόσβασης και διαπραγμάτευσης.

Το νέο HTA δεν θα είναι απλώς ζήτημα τεχνικής αξιολόγησης. Θα επηρεάσει τον χρόνο πρόσβασης των ασθενών σε καινοτόμα φάρμακα, τη σχέση της χώρας με τη φαρμακευτική βιομηχανία, τη διαχείριση των προϋπολογισμών και τη δυνατότητα του συστήματος να κάνει επιλογές με βάση δεδομένα.

Το διακύβευμα για τη φαρμακευτική πολιτική

Η φαρμακευτική πολιτική στην Ελλάδα βρίσκεται εδώ και χρόνια ανάμεσα σε δύο πιέσεις. Η πρώτη είναι η ανάγκη πρόσβασης των ασθενών σε σύγχρονες θεραπείες. Η δεύτερη είναι η ανάγκη ελέγχου της δαπάνης σε ένα σύστημα που έχει επιβαρυνθεί από clawback, rebates και δημοσιονομικούς περιορισμούς.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το HTA δεν μπορεί να λειτουργεί αποκομμένο από τη διαπραγμάτευση, την αποζημίωση, τα θεραπευτικά πρωτόκολλα, τα μητρώα ασθενών και τη χρήση πραγματικών δεδομένων. Η αξιολόγηση τεχνολογιών υγείας πρέπει να συνδέεται με το ερώτημα ποια θεραπεία προσφέρει ουσιαστικό όφελος, σε ποιους ασθενείς και με ποιο κόστος για το σύστημα.

Η νέα ηγεσία στη Γενική Γραμματεία Στρατηγικού Σχεδιασμού θα κληθεί να διαχειριστεί αυτή τη σύνθετη εξίσωση. Θα πρέπει να συντονίσει θεσμικές αλλαγές, να διατηρήσει συνέχεια στη διοίκηση και να εξασφαλίσει ότι οι μεταρρυθμίσεις δεν θα μείνουν σε επίπεδο σχεδιασμού.

Πηγή: healthpharma.gr