Blog

Τέσσερα είναι τα καυτά ερωτήματα που έχουν σημάνει συναγερμό στα επιτελεία της παγκόσμιας φαρμακοβιομηχανίας και άρα και της ελληνικής και αφορούν την κλιμακούμενη πολεμική σύγκρουση των ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν. Μια σύγκρουση που εξελίσσεται ανεξέλεγκτα, με τις απειλές για μεγαλύτερα και περισσότερα αντίποινα και από τις δύο πλευρές να εξαπολύονται όπως οι πύραυλοι, αβίαστα προς πάσα κατεύθυνση.

Τα ερωτήματα είναι:

1. Πόση θα είναι η διάρκεια του πολέμου; 
2. Υπάρχει ενδεχόμενο επέκτασης του πολέμου και σε άλλα κράτη εκτός της Μέσης Ανατολής; 
3. Ποιος θα είναι ο αντίκτυπος του αποτελέσματος του πολέμου στην παγκόσμια ανάπτυξη, στα έσοδα, στα νομίσματα, στον πληθωρισμό, στην ενέργεια, στην εφοδιαστική αλυσίδα, στην καταναλωτική αγοραστική δύναμη και συνολικά σε όλους εκείνους τους οικονομικούς δείκτες βάσει των οποίων βγαίνει η εξίσωση της ανάπτυξης για κάθε χώρα;
4. Με τη λήξη του πολέμου πόσος καιρός θα χρειαστεί για να ομαλοποιηθεί η κατάσταση; Και η νέα τάξη πραγμάτων θα χαρακτηρίζεται από σιγουριά ή ευθραστότητα;  

Ερωτήματα που καίνε και την ελληνική φαρμακοβιομηχανία και, όπως μας λένε πηγές της αγοράς, μπορεί η έκθεση των εταιρειών να μην είναι μεγάλη στην περιοχή, όμως, ανεξάρτητα από το μέγεθος της έκθεσης, υφίσταται, και επίσης η Μ. Ανατολή ήταν μια επιπλέον πηγή εσόδων για τα ταμεία τους.

Σύμφωνα με στέλεχος ελληνικής φαρμακοβιομηχανίας που ανήκει στους κορυφαίους παίκτες του κλάδου, στο ερώτημα ποια μπορεί να είναι η πιθανή επίδραση του πολέμου στις εταιρείες, μας απάντησε τα εξής:

1. Για μια φαρμακοβιομηχανία, τυχόν παρατεταμένη άνοδος ενέργειας και ναύλων επηρεάζει άμεσα το κόστος παραγωγής, συσκευασίας και logistics (εισαγόμενες Α’ ύλες, APIs, υλικά συσκευασίας). Ενέργεια και ναύλα αντιπροσωπεύουν στη συνολική τιμή του προϊόντος 10–40 % της τιμής ex-factory
2. Επίσης, πιθανή αστάθεια σε Ασία/Μ. Ανατολή μπορεί να δημιουργήσει καθυστερήσεις σε εφοδιαστική αλυσίδα ή demand volatility σε αγορές όπου έχουμε παρουσία μέσω εκπροσώπησης.  Η πτώση της ζήτησης μπορεί να προσδιοριστεί  5–10 % βραχυπρόθεσμα 
3. Στο πλαίσιο αυτό, οι εταιρείες πρέπει να παρακολουθούν στενά, ειδικά ως προς:

― κόστος ενέργειας και συμβάσεις, 
― χρόνους παράδοσης προμηθευτών εκτός ΕΕ, (ο χρόνος παράδοσης μπορεί να αυξηθεί  από 12–18 ημέρες σε 25–40 ημέρες)
― ενδεχόμενη ανάγκη για προληπτικό stock planning (Αύξηση αποθεμάτων Α’ υλών, εκδόχων και υλικών συσκευασίας)

Στέλεχος άλλης κορυφαίας ελληνικής φαρμακοβιομηχανίας μάς ανέφερε ότι καταλυτικό ρόλο στην εξίσωση του πολέμου θα διαδραματίσει αφ’ ενός η διάρκεια και αφ’ ετέρου το αν θα υπάρξει εξάπλωσή του σε άλλα κράτη.
Του ζητήσαμε να μας καταθέσει τα δεδομένα αλλά και τους φόβους που υπάρχουν για την κατάσταση έτσι όπως εξελίσσεται. Και μπορεί οι απαντήσεις να είναι φειδωλές, το βάρος τους όμως είναι πολλαπλάσιο.
‒ Τα όποια έσοδα από Μ. Ανατολή  έχουν πέσει κατακόρυφα ή μηδενιστεί.
‒ Φοβόμαστε επέκταση των αναταράξεων 
‒ Μεσαίες επιχειρήσεις (ελληνικές) έχουν μεγαλύτερη έκθεση στη Μ. Ανατολή.
‒ Οι Μεγάλες επιχειρήσεις διατηρούν μικρότερη και μονοψήφια έκθεση στην περιοχή, γιατί επικεντρώνονται στη Δυτική Ευρώπη.
‒ Σε περίπτωση παράτασης του πολέμου πέραν του ενός μήνα και με δεδομένο ότι υπάρχουν ακόμη αποθέματα, το πρώτο ηλεκτροσόκ που θα υποστούμε θα είναι το ενεργειακό.
‒ Μπαίνει ερωτηματικό αν θα μπουν στον προϋπολογισμό τα κονδύλια που έχουν εξαγγελθεί, καθώς αυτά εξαρτώνται από την οικονομική ανάπτυξη.

Ολα επιβεβαιώνουν ότι η κατάσταση είναι δύσκολη και ρευστή, μας λένε πηγές, τονίζοντας ότι η γεωπολιτική ένταση μεταφράζεται σε αυξημένο πληθωρισμό και χαμηλότερη πραγματική ανάπτυξη.

Υπενθυμίζεται ότι το βασικό μακροοικονομικό σενάριο για το 2026 προβλέπει ανάπτυξη γύρω στο 2,4%. Σενάριο που σε συνθήκες παρατεταμένης γεωπολιτικής έντασης, ο ρυθμός αυτός μπορεί να υποχωρήσει κοντά στο 1,8-2,0%. Παγκοσμίως, από την άλλη, η παρατεταμένη διαταραχή θα εκτροχιάσει την παγκόσμια ανάπτυξη.
Μια ανάπτυξη ασθμαίνουσα, καθώς θυμίζουμε ότι εκτός από τα δημοσιονομικά θέματα που αντιμετωπίζει κάθε χώρα στο εσωτερικό της υπάρχουν σε εξέλιξη και οι δασμοί του Donald Trump.

Άρα λοιπόν, σήμερα η υφήλιος ζει έναν πόλεμο με πυρά και έναν εμπορικό πόλεμο με δασμούς.

Ποιες είναι οι ελληνικές εξαγωγές φαρμάκου

Σύμφωνα με μελέτη του ΙΟΒΕ, η Γερμανία κατέχει την πρώτη θέση των προορισμών των εξαγωγών φαρμάκων από την Ελλάδα, με μερίδιο 11,7% το 2024, με υποχώρηση σε αξία, ενώ η Αυστρία με μερίδιο 8,2% κατατάσσεται δεύτερη, λόγω της αύξησης κατά 17,7% της αξίας εξαγωγών. Ακολουθεί η Κύπρος και η Γαλλία με 7,3% και 7,2% αντίστοιχα, αλλά και αύξηση αξίας εξαγωγών προς την Ιταλία (+29,3%). Υποχώρηση εξαγωγών καταγράφεται προς το Ην. Βασίλειο (‒22,0%), την Ισπανία (‒10,3%) και την Ολλανδία (‒9,7%).

Ειδικότερα, όσον αφορά τις ελληνικές εξαγωγές (συνολικά) στη Μ. Ανατολή (ΗΑΕ, Σαουδική Αραβία, Κουβέιτ, Κατάρ, Ιράν και Μπαχρέιν) εκτιμάται ότι κινούνται στα 470 εκατομμύρια ευρώ περίπου.

Άκρως ενδιαφέρουσα από την άλλη, είναι τα στοιχεία που υπάρχουν σε μία ανάλυση της Εθνικής Τράπεζας.  Όπως αναφέρεται στη μελέτη,  οι «δευτερεύουσες» –κυρίως– αγορές στήριξαν την ανάκαμψη στο 2ο μισό του 2024.

 

 

Με βάση τον χάρτη  που αναφέρεται στην περίοδο Αύγουστος-Οκτώβριος 2024, η αύξηση των εξαγωγών στη Μέση Ανατολή ήταν της τάξεως του 78% και αυτή η δευτερεύουσα αγορά αναδείχθηκε σε στήριγμα της ελληνικής εξαγωγικής ανάκαμψης.  Σε κλαδικό επίπεδο, κομβικό ρόλο στην άνοδο των εξαγωγών διαδραμάτισαν τα μέταλλα, συνεισφέροντας 3,2 από τις 5,5 ποσοστιαίες μονάδες της ανόδου. Παράλληλα, θετικά συνέβαλαν τρόφιμα και φάρμακα (με συνεισφορά 1,5 και 0,8 ποσοστιαίες μονάδες, αντίστοιχα).

Συμπερασματικά, ο κόσμος και πάλι δοκιμάζεται σε νέες πολεμικές περιπέτειες με άγνωστο χ το μέγεθος του κόστους (οικονομικού και ανθρώπινου). Και όπως επεσήμανε πρόσφατα η πρόεδρος του ΔΝΤ Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, όλα μοιάζουν σαν το τρενάκι του τρόμου, όπου η διάρκεια της σύγκρουσης θα σημάνει νέα αύξηση των τιμών ενέργειας, ρήγμα στην εμπιστοσύνη των αγορών, πλήγμα στην ανάπτυξη και αύξηση του πληθωρισμού.  

Πηγή: iatronet.gr