Blog

Η ολοκλήρωση του Health-IQ ανοίγει τη συζήτηση για τον απολογισμό μιας παρέμβασης που φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο αξιολόγησης του ΕΣΥ. Στις 14 Οκτωβρίου, Υπουργείο Υγείας και ΠΟΥ/Ευρώπης προγραμματίζουν παρουσίαση αποτελεσμάτων, επίδειξη του Quality-for-All και συζήτηση για τις ανάγκες των ασθενών και τη συνέχεια του προγράμματος.

Η ολοκλήρωση του Health-IQ ανοίγει τη συζήτηση για τον απολογισμό μιας παρέμβασης που φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο αξιολόγησης του ΕΣΥ.

Σε φάση ολοκλήρωσης περνά το Health-IQ, το πρόγραμμα συνεργασίας του Υπουργείου Υγείας με το Περιφερειακό Γραφείο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την Ευρώπη, με αντικείμενο τη συστηματική μέτρηση και τη βελτίωση της ποιότητας της φροντίδας.

Συγκεκριμένα, οι δύο φορείς διοργανώνουν την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου 2026, από τις 09:30 έως τις 15:00, εκδήλωση στο αμφιθέατρο του Ιδρύματος Ευγενίδου, με εκτενή παρουσίαση των οροσήμων και των αποτελεσμάτων του Health-IQ, ζωντανή επίδειξη της πλατφόρμας Quality-for-All και αποτίμηση της εκπαίδευσης στις πιλοτικές δομές. Περιλαμβάνει επίσης συζήτηση για τις διαδρομές των ασθενών σε τρεις διαφορετικές παθήσεις, καθώς και για τη διατήρηση και την αξιοποίηση των επιτευγμάτων του προγράμματος.

Στην εκδήλωση θα συμμετάσχουν ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, η αναπληρώτρια υπουργός Ειρήνη Αγαπηδάκη και ο υφυπουργός Μάριος Θεμιστοκλέους.

Το πρόγραμμα ξεκινάμ με εναρκτήριους χαιρετισμούς στις 10:00–10:30, με συντονιστή τον Gundo Weiler, εκπρόσωπο του ΠΟΥ στην Ελλάδα και επικεφαλής του Γραφείου για την Ποιότητα της Φροντίδας και την Ασφάλεια των Ασθενών στην Αθήνα. Ενώ, στους χαιρετισμούς περιλαμβάνεται επίσης ο João Breda, εκπρόσωπος του ΠΟΥ στη Γεωργία και ειδικός εκπρόσωπος του περιφερειακού διευθυντή, καθώς και τη Μέμη Τσεκούρα, πρόεδρος της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας.

Από την έναρξη του προγράμματος στην ολοκλήρωση
Το Health-IQ ξεκίνησε το 2023, ενώ η επίσημη εναρκτήρια εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στις 16 Φεβρουαρίου 2024. Ο αρχικός σχεδιασμός του ΠΟΥ περιέγραφε μια παρέμβαση με ορίζοντα έως τον Δεκέμβριο του 2025 και προοπτική συνέχειας.

Στόχος ήταν η ανάπτυξη κοινής μεθοδολογίας για τη μέτρηση της ποιότητας σε διαφορετικά πεδία. Την πρωτοβάθμια περίθαλψη, τη νοσοκομειακή και μακροχρόνια φροντίδα, την δημόσια υγεία, την πρόληψη χρόνιων νοσημάτων και ψυχική υγεία. Το πρόγραμμα εντάχθηκε στο πλαίσιο συνεργασίας με την Ελλάδα μέσω του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης 2021–2025.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο Συστημάτων και Πολιτικών Υγείας, στην πιλοτική εφαρμογή συμμετείχαν επτά δημόσια νοσοκομεία και έξι Κέντρα Υγείας, από έξι από τις επτά Υγειονομικές Περιφέρειες της χώρας.

Η συμμετοχή τόσο νοσοκομείων όσο και μονάδων πρωτοβάθμιας φροντίδας διεύρυνε το πεδίο εφαρμογής. Οι 13 δομές δημιούργησαν ένα κοινό πλαίσιο μάθησης και ανταλλαγής εμπειριών, με έμφαση στα εργαλεία και στους δείκτες ποιότητας.

Ορόσημα και αποτελέσματα στο επίκεντρο του απολογισμού
Στην πρώτη θεματική ενότητα, 10:30–11:00, που αφορά τα βασικά επιτεύγματα του Health-IQ και τη συμβολή τους στον μετασχηματισμό της φροντίδας ο Χρήστος Τριανταφύλλου, υπεύθυνος έργου για την ποιότητα της φροντίδας στο Γραφείο του ΠΟΥ στην Αθήνα, θα παρουσιάσει τη διαδρομή του προγράμματος, με έμφαση στα ορόσημα και στα αποτελέσματά του.

Στη συζήτηση θα συμμετάσχουν η γενική γραμματέας Στρατηγικού Σχεδιασμού Δάφνη-Ελένη Νικολάου, η Blerta Maliqi, επικεφαλής της Μονάδας Ποιότητας Φροντίδας του ΠΟΥ, η Stefania Ilinca, αρμόδια για τη μακροχρόνια φροντίδα στον ΠΟΥ/Ευρώπης, και ο Ανάργυρος Μαριόλης, διευθυντής του Κέντρου Υγείας Αρεόπολης. Τον συντονισμό αναλαμβάνουν ο João Breda και η Στυλιανή Μιχαηλίδου από το Νοσοκομείο Παπαγεωργίου.

Η σύνθεση της ενότητας συνδέει τον κεντρικό σχεδιασμό με την πρωτοβάθμια και τη μακροχρόνια φροντίδα. Για έναν ουσιαστικό απολογισμό, ενδιαφέρον παρουσιάζουν τόσο τα εργαλεία που ανέπτυξε το πρόγραμμα όσο και οι αλλαγές που υποστήριξε στην καθημερινή λειτουργία των δομών.

Πώς λειτουργεί η λογική του Quality-for-All
Στον πυρήνα του Health-IQ βρίσκεται η δημιουργία μόνιμων διαδικασιών καταγραφής και μέτρησης βασικών δεικτών ποιότητας. Ο ΠΟΥ περιλαμβάνει στους στόχους του προγράμματος την ανάπτυξη τεκμηριωμένου μεθοδολογικού οδηγού, τη συλλογή και αξιολόγηση της ανατροφοδότησης των ασθενών και την υποστήριξη ισότιμης πρόσβασης σε ποιοτικές υπηρεσίες.

Η προσέγγιση επιδιώκει να συνδέσει την αποτελεσματικότητα του συστήματος με την εμπειρία του ανθρώπου που λαμβάνει φροντίδα. Παράλληλα, προβλέπει τη διάδοση προτύπων ποιότητας σε άλλες χώρες που αντιμετωπίζουν ανάλογες προκλήσεις.

Η πλατφόρμα Quality-for-All συγκεντρώνει και ενοποιεί δεδομένα από τις μονάδες υγείας, παρέχοντας εργαλεία ανάλυσης και παρακολούθησης δεικτών. Στην πράξη, η αξία μιας κοινής μεθοδολογίας βρίσκεται στη δυνατότητα να ερμηνεύουν οι υπηρεσίες τα στοιχεία με συνεπή τρόπο.

Ένα εύρημα αποκτά χρησιμότητα όταν η διοίκηση μπορεί να εντοπίσει το πρόβλημα, να σχεδιάσει παρέμβαση και να εξετάσει αργότερα εάν η παρέμβαση απέδωσε.

Η σύγκριση μεταξύ μονάδων απαιτεί επίσης προσοχή στις διαφορετικές συνθήκες λειτουργίας τους. Το μέγεθος, η στελέχωση, το είδος των περιστατικών και οι ανάγκες του πληθυσμού επηρεάζουν την εικόνα κάθε υπηρεσίας. Ένας απολογισμός ποιότητας χρειάζεται να εξηγεί αυτές τις διαφορές, ώστε οι αριθμοί να οδηγούν σε χρήσιμα συμπεράσματα.

Ζωντανή επίδειξη της πλατφόρμας
Το πρόγραμμα της εκδήλωσης αφιερώνει την ενότητα 11:00–11:45 στο Quality-for-All και στην αξιοποίηση δεδομένων για τη βελτίωση της ποιότητας.

Ο καθηγητής Henrique Martins, σύμβουλος του Γραφείου του ΠΟΥ στην Αθήνα, θα πραγματοποιήσει ζωντανή επίδειξη της πλατφόρμας. Τον συντονισμό θα αναλάβουν ο Vion Psiakis, σύμβουλος του ΠΟΥ και σημείο επαφής για το Health-IQ στο Υπουργείο Υγείας, και η Βασιλεία Κωσταρίδου, στέλεχος του έργου.

Στον σχολιασμό περιλαμβάνονται η γενική γραμματέας Δημόσιας Υγείας Χριστίνα-Μαρία Κράββαρη, ο Κυριάκος Παντζαρτζής από το Γραφείο Ποιότητας της Νοσοκομειακής Μονάδας Έδεσσας και ο Αναστάσιος Σαμουηλίδης από την Ένωση Ασθενών Ελλάδας.

Η επίδειξη θα αποσαφηνίσει πώς οι χρήστες εντοπίζουν πληροφορίες, παρακολουθούν δείκτες και αξιοποιούν τα ευρήματα για τον σχεδιασμό παρεμβάσεων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η σύνδεση της λειτουργίας της πλατφόρμας με την εμπειρία των μονάδων που συμμετείχαν στην πιλοτική εφαρμογή.

Η κυβερνητική στόχευση και ο ρόλος του ΟΔΙΠΥ
Κατά την παρουσίαση της πλατφόρμας τον Μάρτιο, ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης περιέγραψε το Health-IQ ως εργαλείο χάραξης πολιτικής σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.

Συνέδεσε τη χρήση του με την αναγνώριση των αναγκών ενίσχυσης των υπηρεσιών και την αποτύπωση των γεωγραφικών ανισοτήτων. Αναφέρθηκε στη συμβολή της ΗΔΙΚΑ και του ΕΟΠΥΥ, καθώς και στον ρόλο του Οργανισμού Διασφάλισης της Ποιότητας στην Υγεία —ΟΔΙΠΥ— για τη μεταφορά της πληροφορίας σε εφαρμοσμένη πολιτική.

Η πολιτική στόχευση δημιουργεί συγκεκριμένες προσδοκίες. Οι αναλύσεις πρέπει να συνδέονται με αποφάσεις για τη λειτουργία των υπηρεσιών, την κατανομή πόρων και τις παρεμβάσεις στις περιοχές με μεγαλύτερες ανάγκες. Η δημοσιοποίηση παραδειγμάτων τέτοιων αποφάσεων θα ενίσχυε ουσιαστικά τον απολογισμό.

Στην εκδήλωση, ο ΟΔΙΠΥ θα συμμετάσχει στη συζήτηση για την εκπαίδευση των πιλοτικών δομών, μέσω της Αγγελικής Καραΐσκου, επικεφαλής της Διεύθυνσης Ασφάλειας Ασθενών και Διαχείρισης Κινδύνων.

Η ψυχική υγεία προσφέρει ένα δημοσιευμένο παράδειγμα
Υπάρχουν ήδη επιμέρους δημοσιευμένες εργασίες που συνδέονται με το Health-IQ. Τον Σεπτέμβριο του 2025, ο ΠΟΥ δημοσίευσε ταχεία αξιολόγηση της ποιότητας των υπηρεσιών ψυχικής υγείας στην Ελλάδα.

Η ομάδα αξιολόγησης πραγματοποίησε συνεντεύξεις με εμπλεκόμενους φορείς και επισκέψεις σε υπηρεσίες. Εξέτασε τα δεδομένα και τους δείκτες που συγκέντρωναν οι πάροχοι, καθώς και τις αντιλήψεις των συμμετεχόντων για την ποιότητα της φροντίδας.

Τα ευρήματα ανέδειξαν δυσκολίες στη συλλογή δεδομένων και θετική στάση απέναντι στη βελτίωση της ποιότητας. Πάνω σε αυτά στηρίχθηκε η πρόταση πλαισίου μέτρησης και πρωτοβουλιών βελτίωσης για τις υπηρεσίες ψυχικής υγείας.

Πρόκειται για ένα συγκεκριμένο προϊόν του προγράμματος. Η αξιολόγηση προσφέρει βάση σχεδιασμού· η τεκμηρίωση της επίδρασης στην καθημερινή φροντίδα απαιτεί επόμενες μετρήσεις και παρακολούθηση των παρεμβάσεων.

Οι επαγγελματίες υγείας και η εφαρμογή μέσα στις μονάδες
Η αλλαγή των διαδικασιών εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τους επαγγελματίες που τις εφαρμόζουν. Ο ΠΟΥ έχει καταγράψει εκπαιδευτική πρωτοβουλία για την ενίσχυση της νοσηλευτικής ηγεσίας στην Ελλάδα, με συμμετοχή του Γραφείου που συντονίζει το Health-IQ.

Ο σχεδιασμός περιλάμβανε πενθήμερη εκπαίδευση και εξάμηνη οργανωμένη καθοδήγηση για 20 νοσηλευτές από τη χώρα. Η θεματολογία κάλυπτε, μεταξύ άλλων, στρατηγικό σχεδιασμό, συνεργασία μεταξύ επαγγελματικών ομάδων και διαχείριση αλλαγών.

Στοιχεία για την εφαρμογή υπάρχουν και από τις ίδιες τις μονάδες. Σε ανακοίνωση της 29ης Μαΐου 2026, το Νοσοκομείο Έδεσσας γνωστοποίησε τη συνέχιση του Health-IQ και επιβεβαίωσε τη χρηματοδότησή του από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2021–2025.

Η εκπαίδευση και η συμμετοχή των μονάδων αποτελούν σημαντικές προϋποθέσεις. Ένας ολοκληρωμένος απολογισμός χρειάζεται να δείξει και ποιες πρακτικές άλλαξαν μετά τις δράσεις αυτές.

Η αποτίμηση της εκπαίδευσης στις πιλοτικές δομές
Στις 12:15–13:00, η εκδήλωση θα εστιάσει στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα για την ποιότητα της φροντίδας και την ασφάλεια των ασθενών στις πιλοτικές δομές.

Ο Valter R. Fonseca, τεχνικό στέλεχος του ΠΟΥ για τα συστήματα υγείας και την ποιότητα της φροντίδας, θα παρουσιάσει τη μεθοδολογική προσέγγιση και την ανατροφοδότηση των συμμετεχόντων.

Στο πάνελ θα συμμετάσχουν ο καθηγητής Γιώργος Πιερράκος από το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, η Αγγελική Καραΐσκου από τον ΟΔΙΠΥ, η Yuliya Shcherbina από το Γραφείο του ΠΟΥ στην Αθήνα και η Αικατερίνη Οικονόμου από το Τμήμα Ελέγχου Ποιότητας, Έρευνας και Συνεχιζόμενης Εκπαίδευσης του Νοσοκομείου «Λαϊκό». Τη συζήτηση θα συντονίσουν η Lenio Capsaskis από τον ΠΟΥ και η Χριστίνα Τσιρώνα από το ΑΧΕΠΑ.

Η ανατροφοδότηση των συμμετεχόντων μπορεί να φωτίσει τη χρησιμότητα της εκπαίδευσης και τις δυσκολίες εφαρμογής των εργαλείων. Η επόμενη διάσταση αφορά τη σύνδεση αυτής της εμπειρίας με αλλαγές στην οργάνωση της φροντίδας και με επαναληπτικές μετρήσεις ποιότητας.

Καρκίνος πνεύμονα, πνευμονική υπέρταση και άνοια
Μια ξεχωριστή ενότητα, στις 13:00–13:30, αφορά τη χαρτογράφηση των διαδρομών των ασθενών και την αναγνώριση ακάλυπτων αναγκών σε καρκίνο του πνεύμονα, πνευμονική υπέρταση και άνοια.

Στη συζήτηση θα συμμετάσχουν η Μαρία Νομικού από την Ελληνική Ομοσπονδία Καρκίνου, η Ιωάννα Αλισανδράτου, πρόεδρος της Ελληνικής Κοινότητας Πνευμονικής Υπέρτασης, και η Αγγελική Τσαπάνου, επίκουρη καθηγήτρια Κλινικής Νευροψυχολογίας στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και επιστημονική συνεργάτιδα της Alzheimer Athens.

Το πάνελ περιλαμβάνει επίσης τον καθηγητή Χρήστο Ζηλίδη από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και τον καθηγητή Βασίλειο Βεσκούκη από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Τον συντονισμό αναλαμβάνουν η Jennifer Hall από το Γραφείο του ΠΟΥ στην Αθήνα και η Ναταλία Τουμπανάκη από την Ένωση Ασθενών Ελλάδας.

Η χαρτογράφηση των διαδρομών μπορεί να βοηθήσει στην εξέταση της συνέχειας της φροντίδας: από την πρώτη επαφή και τη διάγνωση έως τη θεραπεία, την παρακολούθηση και την υποστήριξη. Το προκαταρκτικό πρόγραμμα ανακοινώνει τη θεματική, χωρίς να παραθέτει ακόμη συγκεκριμένα ευρήματα ή αριθμητικά στοιχεία για τις ακάλυπτες ανάγκες.

Η φωνή των ασθενών στην αξιολόγηση
Το Health-IQ περιλαμβάνει επίσης τη συμμετοχή των ασθενών στη συζήτηση για την ποιότητα. Το πρώτο Athens Patients’ Forum, το 2024, εντάχθηκε στο ευρύτερο πρόγραμμα και έφερε μαζί επαγγελματίες υγείας, φορείς ασθενών, υπευθύνους πολιτικής και διεθνείς ειδικούς.

Ο σχεδιασμός του φόρουμ έδινε έμφαση στην ανταλλαγή εμπειριών και στην ανάπτυξη προτάσεων για τις υπηρεσίες υγείας.

Στην εκδήλωση ολοκλήρωσης, οι εκπρόσωποι ασθενών συμμετέχουν στους εναρκτήριους χαιρετισμούς, στον σχολιασμό της πλατφόρμας, στη συζήτηση για τις ακάλυπτες ανάγκες και στην ενότητα για το μέλλον του προγράμματος.

Για τον ασθενή, η ποιότητα αποκτά περιεχόμενο μέσα από την πρόσβαση, την επικοινωνία, την ενημέρωση και τη συνέχεια της φροντίδας. Η ουσιαστική αξιοποίηση της εμπειρίας του απαιτεί διαδικασία ανταπόκρισης: καταγραφή του προβλήματος, εξέταση από την αρμόδια υπηρεσία και παρακολούθηση της λύσης.

Η συνέχεια του Health-IQ και η διατήρηση των αποτελεσμάτων
Η τελευταία θεματική συζήτηση, στις 13:30–14:00, αφορά την επόμενη ημέρα του Health-IQ, τη διατήρηση των επιτευγμάτων του και την περαιτέρω βελτίωση της ποιότητας στην Ελλάδα.

Το προκαταρκτικό πρόγραμμα περιλαμβάνει τη γενική γραμματέα Υπηρεσιών Υγείας Λίλιαν-Βενετία Βιλδιρίδη, τον Gundo Weiler, την υποδιοικήτρια της 7ης Υγειονομικής Περιφέρειας Κρήτης Μαρία Σπινθούρη και τον γενικό γραμματέα της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας Νικόλαο Δέδε. Τον συντονισμό αναλαμβάνει η Nurshaim Tilenbaeva από το Γραφείο του ΠΟΥ στην Αθήνα.

Η συνέχεια απαιτεί τακτική ενημέρωση των δεδομένων, σαφείς ευθύνες και συστηματική αξιοποίηση των αναλύσεων. Ο απολογισμός της 14ης Οκτωβρίου μπορεί να προσφέρει την εικόνα όσων υλοποιήθηκαν και να αποσαφηνίσει τα επόμενα βήματα για τη μετατροπή της μέτρησης σε καλύτερη φροντίδα.

Πηγή: healthpharma.gr