Blog

Στην ουσία βέβαια, όπως εξήγησε στο DailyPharmaNews η κ. Δέσποινα Μακριδάκη, Πρόεδρος της ΠΕΦΝΙ, υπάρχει ήδη θεσμική κατοχύρωση του ρόλου του νοσοκομειακού φαρμακοποιού, αφού ονομαστικά αναφέρεται ότι ο Νοσοκομειακός Φαρμακοποιός και πιο συγκεκριμένα ο Διευθυντής του νοσοκομειακού φαρμακείου ή ο αντικαταστάτης που ορίζει ο ίδιος αποτελεί ενεργό μέλος της ομάδας της κάθε κλινικής μελέτης, συμμετέχει ονομαστικά στην ερευνητική ομάδα και πληρώνεται για τις υπηρεσίες του, όπως όλοι οι συμμετέχοντες σε αυτήν. Ωστόσο το θέμα «δεν είναι απλά να δίνουμε οποιοδήποτε κουτί φάρμακο είτε πρόκειται για φάρμακο κλινικής μελέτης είτε είναι θεραπευτικού πρωτοκόλλου στο πλαίσιο δηλαδή μιας φαρμακευτικής αγωγής αλλά να έχει το ρόλο του επιστήμονα-αξιολογητή και του εγγυητή της ασφάλειας χορήγησης φαρμάκου για τους ασθενείς».

Τονίζει επίσης ότι οφείλουν τα νοσοκομεία να έχουν επαρκή αριθμό από νοσοκομειακούς και κλινικούς φαρμακοποιούς για να υποστηρίζουν τις κλινικές μελέτες. Είναι άκρως αναγκαία η αύξηση του αριθμού των υπηρετούντων νοσοκομειακών φαρμακοποιών καθώς και η εκπαίδευσή τους διότι η συμμετοχή εξειδικευμένων επιστημόνων, όπως ο νοσοκομειακός/κλινικός φαρμακοποιός σε αυτά τα κομμάτια μόνο εγγύηση μπορεί να είναι και ουσιαστικό υποστηρικτικό μέτρο για την αύξησή τους στη χώρα μας.

Βέβαια υπάρχει το διαχρονικό και σοβαρότατο θέμα της υποστελέχωσης των νοσοκομείων σε νοσοκομειακούς/κλινικούς φαρμακοποιούς. «Ένας αντικειμενικός λόγος που οι συνάδελφοι δεν εμπλέκονται τόσο πολύ στο πεδίο των κλινικών μελετών είναι η υποστέλεχωση και τα τόσα πολλά προβλήματα της καθημερινότητας που αναγκάζονται να λένε “ας το έχει ο κύριος ερευνητής το φάρμακο κι ας κάνει τη δουλειά μου κάποιος ειδικευόμενος”. Δεν είναι επομένως τόσο το νομοθετικό πλαίσιο που αφήνει απέξω τον νοσοκομειακό φαρμακοποιό. Είναι η υποστελέχωση των νοσοκομειακών φαρμακείων σε εξειδικευμένο προσωπικό που δεν τους δίνει τη δυνατότητα να κάνουν τη δουλειά τους αλλά και ο μη καθορισμός σαφούς περιγραφής συγκεκριμένων αρμοδιοτήτων, κάτι που δεν ισχύει μόνο για τους νοσοκομειακούς φαρμακοποιούς αλλά για όλη την ομάδα που εργάζεται στο πλαίσιο μίας κλινικής μελέτης. Περιμένουμε ότι η Γενική Γραμματέας κ. Λίλιαν – Βενετία Βιλδιρίδη που πολύ σοφά έχει καθοδηγήσει μέχρι σήμερα την ομάδα εργασίας για να βελτιωθεί το θεωρητικό πλαίσιο διεξαγωγής κλινικών μελετών που ήταν πολύ χρονοβόρο, σε δεύτερο χρόνο, όσο γίνεται πιο άμεσα, θα προχωρήσει στην πλήρη περιγραφή των διαδικασιών που αφορούν μία κλινική έρευνα καθώς και των αρμοδιοτήτων του κάθε εμπλεκόμενου στην ομάδα. ΗΠΕΦΝΙ έχει επανειλημμένα διατυπώσει σε τοποθετήσεις της (συνέδρια ασθενών, συναντήσεις με ΕΟΦ και άλλους stake holders) αλλά και στο Υπουργείο Υγείας ποιο θα πρέπει να είναι το περίγραμμα θέσης και ο ρόλος  του νοσοκομειακού φαρμακοποιού που ασχολείται με τις κλινικές μελέτες, όπως αυτός προκύπτει από την εθνική, ευρωπαϊκή και παγκόσμια εμπειρία».

Διαβάστε εδώ την ανακοίνωση της ΠΕΦΝΙ:

20 Μάϊου 2026 : Ημέρα Κλινικών Μελετών με τους Νοσοκομειακούς φαρμακοποιούς στη πρώτη γραμμή

Η 20ή Μαΐου, Παγκόσμια Ημέρα Κλινικών Μελετών, αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία ανάδειξης της αξίας της κλινικής έρευνας, αλλά και του καθοριστικού ρόλου που διαδραματίζουν οι επαγγελματίες υγείας στην υλοποίησή της. Στο σύγχρονο ευρωπαϊκό περιβάλλον, όπου το πλαίσιο καθορίζεται από τον Κανονισμό (ΕΕ) 536/2014 και το σύστημα CTIS, η προστασία του ασθενούς, η διαφάνεια και η επιστημονική ποιότητα αποτελούν αδιαπραγμάτευτες αρχές.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ο νοσοκομειακός φαρμακοποιός έχει καίριο και πολυδιάστατο ρόλο. Συμμετέχει στη διαχείριση των ερευνητικών φαρμάκων, εξασφαλίζει την ορθή αποθήκευση και διακίνηση σύμφωνα με τα πρωτόκολλα Good Clinical Practice (GCP), συμβάλλει στη φαρμακοεπαγρύπνηση και υποστηρίζει ενεργά την ασφάλεια των συμμετεχόντων ασθενών. Παράλληλα, λειτουργεί ως κρίσιμος συνδετικός κρίκος μεταξύ ερευνητικών ομάδων, ιατρών και ρυθμιστικών αρχών.

Ωστόσο, για να ενισχυθεί ουσιαστικά η συμβολή του στην Ελλάδα, απαιτούνται συγκεκριμένα μέτρα:

• Θεσμική κατοχύρωση του ρόλου του νοσοκομειακού φαρμακοποιού σε όλες τις κλινικές μελέτες που διεξάγονται σε δημόσια νοσοκομεία, με σαφή περιγραφή αρμοδιοτήτων.
• Υποχρεωτική συμμετοχή σε ερευνητικές ομάδες, ιδίως σε μελέτες φάσης Ι–ΙΙΙ, όπου η διαχείριση φαρμάκου είναι κρίσιμη.
• Ενίσχυση της εξειδικευμένης εκπαίδευσης σε GCP, φαρμακοεπαγρύπνηση και διαχείριση ερευνητικών φαρμάκων μέσω πιστοποιημένων προγραμμάτων.
• Δημιουργία οργανωμένων φαρμακευτικών μονάδων κλινικών μελετών μέσα στα νοσοκομεία, με επαρκή στελέχωση και υποδομές.
• Ανάπτυξη ψηφιακών συστημάτων παρακολούθησης των κλινικών μελετών, πλήρως διασυνδεδεμένων με τα νοσοκομειακά πληροφοριακά συστήματα.
• Κίνητρα για συμμετοχή σε ερευνητικά πρωτόκολλα, ώστε να ενισχυθεί η ερευνητική δραστηριότητα των δημόσιων νοσοκομείων.

Η ευρωπαϊκή εμπειρία δείχνει ότι όπου ο νοσοκομειακός φαρμακοποιός εντάσσεται θεσμικά και ενεργά στις κλινικές μελέτες, βελτιώνεται η ποιότητα των δεδομένων και ενισχύεται η ασφάλεια των ασθενών. Συμπερασματικά, η ενίσχυση του ρόλου του ΝΦ, δεν αποτελεί απλώς οργανωτική βελτίωση, αλλά αναγκαία συνθήκη για ένα σύγχρονο, αξιόπιστο και ανταγωνιστικό ερευνητικό σύστημα υγείας.

Πηγή: dailypharmanews.gr