Blog

Το υπόβαθρο είναι απλό: οι Ηνωμένες Πολιτείες πληρώνουν – κατά μέσο όρο -πολύ υψηλότερες τιμές για καινοτόμα φάρμακα σε σύγκριση με την Ευρώπη, τον Καναδά ή την Αυστραλία. Αυτό οφείλεται στην έλλειψη κεντρικού μηχανισμού διαπραγμάτευσης τιμών (όπως σε πολλά ευρωπαϊκά εθνικά συστήματα υγείας) και στην ισχυρή θέση των φαρμακευτικών στο πολιτικό σύστημα των ΗΠΑ.

Οι επιπτώσεις στην ευρωπαϊκή πολιτική τιμολόγησης

Η πρωτοβουλία που περιγράφει η Wall Street Journal για ανακατανομή του κόστους των καινοτόμων φαρμάκων από την αμερικανική αγορά προς την Ευρώπη και άλλες ανεπτυγμένες οικονομίες συνιστά μια δυνητικά δομική παρέμβαση στο διεθνές σύστημα τιμολόγησης φαρμάκων. Στόχος της είναι η μείωση της σχετικής «υπερτιμολόγησης» στις ΗΠΑ μέσω αύξησης των τιμών σε αγορές με ισχυρούς μηχανισμούς διαπραγμάτευσης και αναφοράς.

Κεντρικό εργαλείο αποτελεί η επαναφορά του πλαισίου Most Favored Nation (MFN), το οποίο επιχειρεί να συνδέσει τις τιμές Medicare με τις χαμηλότερες τιμές αναφοράς σε χώρες του ΟΟΣΑ. Στην πράξη, το MFN δεν λειτουργεί μόνο ως μηχανισμός συγκράτησης τιμών στις ΗΠΑ, αλλά και ως μοχλός πίεσης προς ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ώστε να αποδεχθούν ανατιμήσεις σε αντάλλαγμα για εμπορικές ή ρυθμιστικές διευκολύνσεις.

Για τις ευρωπαϊκές αγορές, το κρίσιμο σημείο είναι η αλληλεπίδραση με τα υφιστάμενα συστήματα External Reference Pricing (ERP) και τα εθνικά πλαίσια HTA. Μια γενικευμένη άνοδος τιμών σε «χαμηλές αγορές αναφοράς» –όπως Ελλάδα, Πορτογαλία, Ισπανία ή χώρες της Κεντρικής Ευρώπης– θα μπορούσε να μεταφερθεί αλυσιδωτά σε ολόκληρη την Ε.Ε., επηρεάζοντας τόσο τα launch prices όσο και τις ανατιμολογήσεις ώριμων προϊόντων.

Οι επιπτώσεις στην Ελλάδα

Για την Ελλάδα, οι επιπτώσεις είναι ιδιαίτερα σύνθετες:

Η χώρα λειτουργεί ως low-price reference market για πολλαπλά ευρωπαϊκά συστήματα ERP, γεγονός που καθιστά οποιαδήποτε αναπροσαρμογή ιδιαίτερα ευαίσθητη.

Το στενό δημοσιονομικό πλαίσιο και το υψηλό clawback περιορίζουν δραστικά τη δυνατότητα απορρόφησης αυξήσεων τιμών χωρίς παράλληλες παρεμβάσεις στους μηχανισμούς αποζημίωσης.

Στο επίπεδο market access, ενδέχεται να ενισχυθούν πρακτικές confidential rebates, managed entry agreements και καθυστερήσεις λίστας, προκειμένου να διατηρηθεί η ονομαστική τιμή χαμηλή ενώ η πραγματική τιμή διαφοροποιείται.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η πρωτοβουλία αυτή έρχεται σε αντίθεση με τη στρατηγική της Ε.Ε. για joint procurement, ενίσχυση της διαφάνειας τιμών και ενδυνάμωση της διαπραγματευτικής ισχύος των κρατών-μελών.

Το σενάριο Τραμπ – Big Pharma δεν αφορά μόνο τις αμερικανικές τιμές, αλλά απειλεί να αποσταθεροποιήσει το ευρωπαϊκό οικοσύστημα τιμολόγησης και αποζημίωσης. Για τις φαρμακευτικές εταιρείες και τις αρχές πολιτικής υγείας, το επόμενο διάστημα θα είναι κρίσιμο για τη διαμόρφωση νέων στρατηγικών pricing, launch sequencing και risk-sharing στην Ευρώπη.

Πηγή: healthmag.gr