Blog

Οι καλοκαιρινές αλλεργίες δεν πρέπει να στερούν τις διακοπές, αλλά απαιτούν ψυχραιμία και γνώση. Αντιισταμινικά, τοπικές κρέμες, αποφυγή επικίνδυνων εκθέσεων και άμεση ιατρική βοήθεια όταν υπάρχουν σοβαρά συμπτώματα αποτελούν τα βασικά μέτρα για ένα ασφαλές καλοκαίρι.

ΔΩΡΕΑΝ ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

Το καλοκαίρι αυξάνει την επαφή με παράγοντες που μπορούν να προκαλέσουν αλλεργικές, τοξικές ή ερεθιστικές αντιδράσεις. Τσιμπήματα από μέδουσες, μέλισσες και σφήκες, απότομες αλλαγές θερμοκρασίας κατά το μπάνιο, έντονη ηλιακή ακτινοβολία, καλλυντικά, αντηλιακά και ορισμένα φάρμακα δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου το δέρμα και το ανοσοποιητικό σύστημα δοκιμάζονται περισσότερο.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, τα συμπτώματα παραμένουν ήπια και περιορίζονται σε ερυθρότητα, πόνο, κνησμό ή τοπικό οίδημα. Ωστόσο, υπάρχουν σημεία που δεν πρέπει να υποτιμώνται. Γενικευμένο εξάνθημα, δύσπνοια, βραχνάδα, ζάλη, λιποθυμική τάση ή έντονη καταβολή μπορεί να υποδηλώνουν σοβαρή αλλεργική αντίδραση και χρειάζονται άμεση ιατρική αντιμετώπιση.

Η στρατιωτικός ιατρός, αλλεργιολόγος παίδων και ενηλίκων και επιμελήτρια του Αλλεργιολογικού Τμήματος του Ναυτικού Νοσοκομείου Αθηνών Κασσιανή Τζέλη, σε συνέντευξη της στο Πρακτορείο Fm και στην Τάνια Μαντουβάλου, εξηγεί ποιες είναι οι συχνότερες καλοκαιρινές αλλεργικές αντιδράσεις, πώς μπορούμε να τις προλάβουμε και ποια συμπτώματα δεν πρέπει να αγνοήσουμε.

Μέδουσες: Συνήθως πρόκειται για τοξική και όχι αλλεργική αντίδραση

Ένα από τα συχνότερα περιστατικά του καλοκαιριού αφορά την επαφή με μέδουσες. Αν και πολλοί μιλούν για «αλλεργία», στις περισσότερες περιπτώσεις πρόκειται για τοξική αντίδραση του δέρματος. Το τσίμπημα προκαλεί έντονο πόνο, αίσθημα καύσου, κοκκίνισμα και τοπικό ερεθισμό.

Η πρώτη αντιμετώπιση πρέπει να γίνει με ψυχραιμία. Η περιοχή ξεπλένεται με θαλασσινό νερό, ενώ τυχόν πλοκάμια αφαιρούνται προσεκτικά, χωρίς γυμνά χέρια. Αν χρειαστεί, μπορεί να χρησιμοποιηθεί τοπική αγωγή, ανάλογα με την ένταση των συμπτωμάτων.

Η εικόνα αλλάζει όταν η αντίδραση δεν μένει τοπική. Αν εμφανιστεί γενικευμένο εξάνθημα, δύσπνοια, ζάλη ή άλλα συστηματικά συμπτώματα, τότε απαιτείται άμεση ιατρική βοήθεια, καθώς μπορεί να υπάρχει πραγματική αλλεργική αντίδραση.

Μέλισσες και σφήκες: Πότε το τσίμπημα γίνεται επικίνδυνο

Τα τσιμπήματα από μέλισσες και σφήκες προκαλούν συνήθως τοπικό πόνο, ερυθρότητα και οίδημα. Ακόμη και ένα μεγαλύτερο πρήξιμο γύρω από το σημείο του τσιμπήματος δεν σημαίνει απαραίτητα αναφυλαξία.

Ο κίνδυνος αυξάνεται όταν τα συμπτώματα γίνονται γενικευμένα. Εξανθήματα σε όλο το σώμα, δυσκολία στην αναπνοή, βραχνάδα, αίσθημα ζάλης ή τάση λιποθυμίας αποτελούν ενδείξεις αναφυλαξίας. Πρόκειται για επείγουσα κατάσταση, η οποία χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση.

Όσοι έχουν ιστορικό σοβαρής αντίδρασης μετά από τσίμπημα πρέπει να αξιολογούνται από αλλεργιολόγο. Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, ο γιατρός μπορεί να συστήσει αυτοενιέμενη αδρεναλίνη, την οποία ο ασθενής πρέπει να έχει πάντα μαζί του, ειδικά στις διακοπές ή σε περιοχές όπου η πρόσβαση σε ιατρική βοήθεια μπορεί να καθυστερήσει.

Δεν είναι πάντα «αλλεργία στη θάλασσα»

Πολλά εξανθήματα που εμφανίζονται μετά το μπάνιο αποδίδονται λανθασμένα στη θάλασσα. Σύμφωνα με την κ. Τζέλη, σε αρκετές περιπτώσεις η αιτία δεν είναι το θαλασσινό νερό, αλλά η απότομη αλλαγή θερμοκρασίας.

Η κνίδωση ψύχους μπορεί να εμφανιστεί όταν το σώμα έρθει ξαφνικά σε επαφή με κρύο νερό. Σε ορισμένους ανθρώπους, η αντίδραση μπορεί να είναι έντονη και, σπανιότερα, να οδηγήσει ακόμη και σε αναφυλαξία, ιδιαίτερα μετά από απότομη βουτιά.

Για τον λόγο αυτό, όσοι έχουν τέτοια συμπτώματα χρειάζονται αλλεργιολογική εκτίμηση και συγκεκριμένες οδηγίες πριν ξεκινήσουν τα καλοκαιρινά μπάνια. Η σωστή διάγνωση βοηθά τον ασθενή να γνωρίζει τι πρέπει να αποφεύγει και πώς να αντιδράσει σε περίπτωση επανεμφάνισης των συμπτωμάτων.

Ηλιακή κνίδωση και αντιδράσεις στην ηλιακή ακτινοβολία

Διαφορετική κατάσταση αποτελεί η ηλιακή κνίδωση. Σε αυτή την περίπτωση, τα εξανθήματα εμφανίζονται στα σημεία του δέρματος που εκτίθενται στον ήλιο. Μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής, ειδικά σε μια χώρα με έντονη ηλιοφάνεια και μεγάλη διάρκεια καλοκαιριού.

Παρότι η ηλιακή κνίδωση μπορεί να δυσκολέψει τις διακοπές και τις εξωτερικές δραστηριότητες, αντιμετωπίζεται με κατάλληλη θεραπεία και οδηγίες αποφυγής. Η έγκαιρη διάγνωση από ειδικό βοηθά να μειωθούν οι εξάρσεις και να προσαρμοστεί σωστά η έκθεση στον ήλιο.

Φάρμακα, καλλυντικά και αντηλιακά μπορούν να προκαλέσουν φωτοδερματίτιδες

Το καλοκαίρι αυξάνονται και οι φωτοδερματίτιδες ή φωτοαλλεργικές αντιδράσεις. Ορισμένα φάρμακα, συμπληρώματα διατροφής, καλλυντικά, αρώματα ή ακόμη και αντηλιακά προϊόντα μπορεί να προκαλέσουν εξανθήματα όταν συνδυαστούν με την ηλιακή ακτινοβολία.

Οι αντιδράσεις αυτές δεν είναι πάντα άμεσα αναγνωρίσιμες. Μπορεί να εμφανιστούν ως ερυθρότητα, κνησμός, φυσαλίδες ή δερματικός ερεθισμός σε περιοχές που εκτέθηκαν στον ήλιο. Επίσης, τους καλοκαιρινούς μήνες παρατηρούνται συχνότερα δερματίτιδες εξ επαφής από φυτά, καλλυντικά ή προϊόντα που χρησιμοποιούνται περισσότερο στις διακοπές.

Η προσεκτική χρήση νέων προϊόντων, η ενημέρωση του γιατρού για φάρμακα που λαμβάνει ο ασθενής και η αποφυγή έκθεσης στον ήλιο όταν υπάρχει υποψία φωτοευαισθησίας μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο.

Τι πρέπει να περιλαμβάνει το φαρμακείο των διακοπών

Η πρόληψη παραμένει το σημαντικότερο μέτρο. Ένα βασικό φαρμακείο διακοπών μπορεί να περιλαμβάνει αντιισταμινικό και κατάλληλες τοπικές κρέμες για απλά τσιμπήματα ή ήπιους δερματικούς ερεθισμούς, πάντα σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού ή του φαρμακοποιού.

Οι ασθενείς με γνωστό ιστορικό αλλεργίας πρέπει να παίρνουν μαζί τους τα φάρμακα που τους έχει συστήσει ο αλλεργιολόγος. Αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία όταν ταξιδεύουν σε νησιά, απομακρυσμένες περιοχές ή σημεία όπου η άμεση πρόσβαση σε οργανωμένη ιατρική φροντίδα δεν είναι δεδομένη.

Η σωστή προετοιμασία δεν σημαίνει πανικό. Αντίθετα, επιτρέπει στον πολίτη να απολαύσει τις διακοπές του με μεγαλύτερη ασφάλεια και λιγότερη ανησυχία.

Λαγοκέφαλος και λεοντόψαρο: Άλλο αλλεργία, άλλο τοξικότητα

Τα τελευταία χρόνια, θαλάσσια είδη όπως ο λαγοκέφαλος και το λεοντόψαρο απασχολούν όλο και περισσότερο τους λουόμενους. Η κ. Τζέλη διευκρινίζει ότι ο λαγοκέφαλος δεν προκαλεί αλλεργία. Ο κίνδυνος συνδέεται με σοβαρή τοξική δηλητηρίαση εφόσον καταναλωθεί.

Το λεοντόψαρο, από την άλλη, μπορεί να προκαλέσει επώδυνο τσίμπημα. Οι αλλεργικές αντιδράσεις έχουν περιγραφεί εξαιρετικά σπάνια, ωστόσο ο έντονος πόνος και η πιθανότητα τοπικής φλεγμονής απαιτούν προσοχή και σωστή αντιμετώπιση.

Η διάκριση ανάμεσα στην αλλεργία και στην τοξικότητα είναι σημαντική, γιατί οδηγεί και σε διαφορετική αντιμετώπιση. Για αυτό, όταν τα συμπτώματα είναι έντονα ή ασυνήθιστα, η ιατρική αξιολόγηση παραμένει η ασφαλέστερη επιλογή.

Τα συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοούμε

Οι περισσότερες καλοκαιρινές αντιδράσεις αντιμετωπίζονται εύκολα. Ωστόσο, υπάρχουν συμπτώματα που πρέπει να κινητοποιούν άμεσα τον ασθενή και το περιβάλλον του. Η δύσπνοια, η βραχνάδα, η αίσθηση πρηξίματος στο στόμα ή στον λαιμό, το γενικευμένο εξάνθημα, η ζάλη, η σύγχυση ή η λιποθυμική τάση δεν πρέπει να αποδίδονται σε απλή ενόχληση.

Σε τέτοιες περιπτώσεις, η καθυστέρηση μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνη. Η άμεση αναζήτηση ιατρικής βοήθειας είναι απαραίτητη, ιδιαίτερα όταν υπάρχει γνωστό ιστορικό αλλεργίας ή προηγούμενη σοβαρή αντίδραση.

Το βασικό μήνυμα των ειδικών είναι σαφές: οι αλλεργίες δεν πρέπει να στερούν τις καλοκαιρινές διακοπές. Με σωστή ενημέρωση, πρόληψη, ψυχραιμία και έγκαιρη αντίδραση όταν εμφανιστούν σοβαρά συμπτώματα, το καλοκαίρι μπορεί να παραμείνει ασφαλές και απολαυστικό.

Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα

Διαβάστε επίσης 

Άνοιξη και αλλεργίες: Γιατί οι γυναίκες υποφέρουν περισσότερο

Εποχικές αλλεργίες: Η ζεστή άνοιξη φέρνει εντονότερα συμπτώματα

Πηγή: healthpharma.gr